Zmiany demograficzne wymagają zmian w polityce senioralnej. Co chce zrobić nowy rząd?
W kontekście znaczących zmian demograficznych w Polsce, gdzie już niemal jedna czwarta populacji przekroczyła 60 rok życia, nowy rząd chce stawiać na rozbudowę polityki senioralnej. Taka decyzja wydaje się być odpowiedzią na rosnące potrzeby społeczności seniorów, która w dużej mierze pozostaje nieaktywna zarówno zawodowo, jak i społecznie.
Powołanie ministra ds. polityki senioralnej, jak zapowiada nowy rząd, ma stanowić kluczowy krok w kierunku zwiększenia zaangażowania starszych osób w życie społeczne i polityczne. Krystyna Lewkowicz, prezeska Ogólnopolskiego Porozumienia Uniwersytetów Trzeciego Wieku, uważa, że nowy urząd ma pomóc w lepszej komunikacji między seniorami a organami państwowymi.
Pomimo istniejących inicjatyw, takich jak uniwersytety trzeciego wieku, biblioteki czy domy kultury, wielu starszych Polaków wciąż nie znajduje odpowiednich form aktywności. Obecnie działalność ponad 700 uniwersytetów trzeciego wieku w kraju i około 40 zagranicznych świadczy o ich znaczącej roli w integrowaniu seniorów i dostarczaniu im możliwości rozwoju.
Z raportu Głównego Urzędu Statystycznego wynika, że struktura demograficzna kraju przesuwa się w stronę populacji starszej. Do 2060 roku spodziewany jest wzrost procentowy osób powyżej 60 roku życia do 40%. Ta zmiana podkreśla potrzebę większego uwzględnienia seniorów w polityce społecznej, co do tej pory było traktowane marginalnie.
Nowo powołane Ministerstwo ds. Polityki Senioralnej, na czele z Marzeną Okłą-Drewnowicz, ma za zadanie projektować konkretnie rozwiązania adresowane do tej grupy społecznej. Wizja rządu obejmuje również tworzenie nowej Rady ds. Polityki Senioralnej, która będzie wspierać projektowanie i wdrażanie polityk.
Spotkanie Marzeny Okły-Drewnowicz z minister zdrowia Izabelą Leszczyną oraz prof. dr hab. Katarzyną Wieczorowską-Tobis, przewodniczącą zarządu Polskiego Towarzystwa Gerontologicznego, zaowocowało dyskusją na temat wyzwań w zakresie opieki długoterminowej i zdrowia osób starszych.
Problem izolacji społecznej wśród seniorów jest coraz bardziej widoczny. Raporty GUS wskazują, że w 2018 roku około 10% osób powyżej 65 roku życia doświadczało izolacji. Wynika to z niewielkiej intensywności kontaktów społecznych poza gospodarstwem domowym, szczególnie wśród osób w wieku 75+.
Jednakże, starsze pokolenia w Polsce wykazują znaczącą aktywność w obszarach takich jak wolontariat i uczestnictwo w życiu kulturalnym. Dane z 2022 roku pokazują, że seniorzy stanowili ponad jedną czwartą wszystkich wolontariuszy w kraju.
Mimo tych pozytywnych trendów, wiele osób starszych wciąż pozostaje nieaktywnych, szczególnie w mniejszych aglomeracjach. Wykluczenie informatyczne w tej grupie wiekowej również stanowi znaczący problem.
Rządowy plan dotyczący polityki senioralnej, uwzględniający zarówno aspekty społeczne, jak i zawodowe, ma na celu nie tylko wyzwolenie potencjału starszego pokolenia, ale także stworzenie warunków do ich większego zaangażowania w życie społeczne i kulturalne. Działania te mają na celu nie tylko poprawę jakości życia osób starszych, ale także wykorzystanie ich doświadczenia i wiedzy w szerszym kontekście społecznym.